گاز R134a چیست؟ خرید، وزن کپسول و فشار گاز R134a

اگر قصد خرید گاز R134a را دارید، احتمالاً علاوه بر قیمت و برند، سوالاتی مثل وزن کپسول، فشار گاز R134 در چیلر و کاربرد این مبرد هم برایتان مطرح شده است. گاز R134a که گاهی در بازار با عنوان گاز R134 نیز جستجو می‌شود، یکی از مبردهای پرکاربرد خانواده HFC است که در سیستم‌های مختلف تبرید و تهویه مطبوع مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در این صفحه می‌توانید انواع گاز R134a موجود را بررسی کنید و قبل از خرید، با مشخصات و کاربردهای این مبرد آشنا شوید.

گاز R134a چیست؟

گاز R134a با نام شیمیایی 1,1,1,2-Tetrafluoroethane و فرمول CH₂FCF₃ یک مبرد از خانواده هیدروفلوئوروکربن‌ها یا HFC است. این گاز به عنوان یکی از جایگزین‌های اصلی R12 توسعه پیدا کرد و برخلاف R12، فاقد کلر است؛ به همین دلیل پتانسیل تخریب لایه ازن یا ODP آن صفر است.

R134a سال‌ها در سیستم‌های سرمایشی مختلف، به‌خصوص تهویه مطبوع خودرو، چیلرها و برخی تجهیزات برودتی مورد استفاده قرار گرفته است.

از نظر ایمنی، R134a در طبقه‌بندی رایج مبردها معمولاً در گروه A1 قرار می‌گیرد؛ یعنی سمیت پایین و قابلیت اشتعال پایین دارد. با این حال، مانند هر گاز مبرد دیگری باید هنگام شارژ، تخلیه و نگهداری آن اصول ایمنی رعایت شود.

کاربردهای گاز R134a

گاز R134a در تجهیزات مختلفی استفاده می‌شود و مهم است بدانید هر سیستم برودتی باید دقیقاً با مبرد توصیه‌شده توسط سازنده شارژ شود.

تهویه مطبوع خودرو

یکی از شناخته‌شده‌ترین کاربردهای گاز R134a، سیستم کولر خودرو است. بسیاری از خودروهای تولیدشده در سال‌های گذشته از این مبرد استفاده می‌کنند، هرچند در خودروهای جدیدتر ممکن است از مبردهای دیگری مانند R1234yf استفاده شده باشد.

چیلر و سیستم‌های تهویه مطبوع

برخی چیلرها و سیستم‌های تهویه مطبوع با گاز R134a طراحی شده‌اند. این مبرد در مدل‌های مختلف چیلر و کاربردهای سرمایشی تجاری مورد استفاده قرار گرفته است.

تجهیزات تبرید تجاری

بسته به طراحی سیستم، R134a می‌تواند در تجهیزاتی مانند برخی یخچال‌ها، فریزرهای تجاری، آب‌سردکن‌ها و تجهیزات سرمایشی دیگر استفاده شود.

خشک‌کن‌های هوای فشرده

یکی دیگر از کاربردهای این مبرد، بعضی از خشک‌کن‌های تبریدی هوای فشرده است که برای کاهش رطوبت هوای فشرده صنعتی استفاده می‌شوند.

خرید گاز R134a؛ به چه نکاتی توجه کنیم؟

برای خرید گاز R134a فقط به قیمت کپسول توجه نکنید. کیفیت و اصالت مبرد می‌تواند روی عملکرد سیستم برودتی و سلامت قطعاتی مانند کمپرسور تأثیر بگذارد.

قبل از خرید این موارد را بررسی کنید:

• برند و اصالت گاز R134a
• وزن خالص گاز داخل کپسول
• سلامت شیر و بدنه کپسول
• برچسب و مشخصات درج‌شده روی سیلندر
• خلوص مبرد
• سازگاری گاز با سیستم مورد نظر

بهتر است قبل از شارژ، پلاک دستگاه یا دفترچه فنی آن را بررسی کنید. استفاده از گازی که برای سیستم طراحی نشده، می‌تواند باعث افت راندمان، افزایش فشار کاری یا آسیب به تجهیزات شود.

وزن کپسول گاز R134a چقدر است؟

یکی از سوالات پرتکرار کاربران، وزن کپسول گاز R134 است. برای پاسخ به این سوال باید بین دو عدد تفاوت قائل شویم:

وزن خالص گاز: مقدار مبردی است که داخل کپسول قرار دارد.

وزن کپسول خالی یا Tare Weight: وزن خود سیلندر بدون گاز است.

وزن نهایی یک کپسول پر از مجموع وزن خود کپسول و وزن خالص گاز تشکیل می‌شود. بنابراین دو کپسول R134a با وزن ناخالص متفاوت، لزوماً مقدار گاز متفاوتی ندارند؛ چون وزن بدنه سیلندر نیز می‌تواند متفاوت باشد.

برای بررسی دقیق‌تر وزن سیلندر و نحوه پیدا کردن وزن خالی روی بدنه کپسول، مقاله وزن کپسول خالی گاز R134 را مطالعه کنید.

وزن کپسول خالی گاز R134 چگونه مشخص می‌شود؟

روی بسیاری از کپسول‌های گاز مبرد اطلاعاتی مانند وزن خالص گاز و وزن کپسول درج می‌شود. عبارت‌هایی مانند TW یا TARE معمولاً به وزن خالی سیلندر اشاره دارند.

اگر می‌خواهید مقدار گاز باقی‌مانده در یک کپسول R134a را محاسبه کنید، ابتدا کپسول را وزن کرده و سپس وزن خالی درج‌شده روی بدنه را از وزن فعلی کم کنید.

برای مثال:

وزن فعلی کپسول − وزن خالی کپسول = مقدار تقریبی گاز باقی‌مانده

البته برای اندازه‌گیری دقیق، بهتر است از ترازوهای مناسب شارژ گاز استفاده شود.

فشار گاز R134 در چیلر چقدر است؟

عبارت فشار گاز R134 در چیلر یک عدد ثابت ندارد. فشار کاری R134a به عوامل مختلفی وابسته است، از جمله:

• دمای تبخیر
• دمای کندانس
• نوع و ظرفیت چیلر
• دمای محیط
• میزان بار حرارتی سیستم
• وضعیت کندانسور و اواپراتور
• میزان شارژ مبرد

به همین دلیل نمی‌توان یک فشار مشخص را برای تمام چیلرهای دارای R134a اعلام کرد.

برای بررسی فشار صحیح، باید فشار مکش و دهش سیستم با توجه به دمای کاری، جدول فشار و دمای R134a و شرایط طراحی چیلر تحلیل شود. فشار بالاتر یا پایین‌تر از محدوده مورد انتظار همیشه به معنی کم یا زیاد بودن گاز نیست و ممکن است به مشکلاتی مانند کثیفی کندانسور، اختلال در جریان هوا یا آب، خرابی شیر انبساط یا وجود مشکل در کمپرسور مربوط باشد.

گاز R134 و R134a چه تفاوتی دارند؟

در جستجوهای اینترنتی ممکن است عبارت‌های گاز R134 و گاز R134a را مشاهده کنید. در بازار و بین بسیاری از کاربران، عبارت R134 به صورت کوتاه‌شده برای R134a استفاده می‌شود.

با این حال، هنگام خرید و انتخاب مبرد بهتر است همیشه کد کامل و دقیق R134a را بررسی کنید و صرفاً به عنوان کوتاه‌شده محصول اکتفا نکنید.

روغن مناسب برای سیستم‌های R134a

نوع روغن مورد استفاده در سیستم‌های دارای R134a به طراحی کمپرسور و کاربرد دستگاه بستگی دارد. در بسیاری از سیستم‌های تبریدی و تهویه مطبوع، روغن‌های POE کاربرد دارند، اما این موضوع برای تمام تجهیزات و همه کاربردهای R134a یکسان نیست.

بنابراین هنگام تعمیر یا شارژ سیستم، باید نوع روغن توصیه‌شده توسط سازنده کمپرسور یا دستگاه بررسی شود. مخلوط کردن روغن‌های نامناسب یا استفاده از روغنی که با سیستم سازگار نیست، می‌تواند عملکرد سیستم را تحت تأثیر قرار دهد.

نکات ایمنی هنگام کار با گاز R134a

هرچند R134a در شرایط معمول در گروه مبردهای کم‌خطر از نظر اشتعال قرار می‌گیرد، اما تماس مستقیم مبرد مایع با پوست می‌تواند باعث آسیب ناشی از سرمای شدید شود.

هنگام کار با این گاز بهتر است:

• از عینک ایمنی استفاده کنید.
• از دستکش مناسب استفاده شود.
• عملیات شارژ در محیط دارای تهویه مناسب انجام شود.
• کپسول را در معرض حرارت شدید و نور مستقیم خورشید قرار ندهید.
• از وارد کردن فشار یا ضربه به سیلندر جلوگیری کنید.
• برای شارژ، از گیج و تجهیزات مناسب استفاده کنید.

همچنین تخلیه عمدی گاز مبرد در محیط توصیه نمی‌شود و عملیات بازیافت یا جمع‌آوری مبرد باید با تجهیزات مناسب انجام شود.

خرید گاز R134a از کالا برودت

در این صفحه می‌توانید محصولات و برندهای مختلف گاز R134a را بررسی کرده و بر اساس نوع کپسول، برند و مشخصات محصول، گزینه مناسب برای سیستم برودتی خود را انتخاب کنید.

قبل از ثبت سفارش، حتماً نوع مبرد مورد نیاز دستگاه را بررسی کنید. اگر مطمئن نیستید که سیستم شما با گاز R134a کار می‌کند یا خیر، اطلاعات پلاک دستگاه یا مدل کمپرسور را بررسی کنید تا از انتخاب مبرد اشتباه جلوگیری شود.

سوالات متداول درباره گاز R134a

گاز R134a چیست؟

R134a یک گاز مبرد از خانواده HFC است که در بسیاری از سیستم‌های تبرید و تهویه مطبوع مورد استفاده قرار گرفته و به عنوان یکی از جایگزین‌های اصلی گاز R12 شناخته می‌شود.

گاز R134 و R134a یکی هستند؟

در بازار ایران و جستجوهای کاربران، عبارت گاز R134 معمولاً به عنوان شکل کوتاه‌شده گاز R134a استفاده می‌شود. هنگام خرید بهتر است کد دقیق R134a روی کپسول و مشخصات محصول بررسی شود.

وزن کپسول گاز R134 چقدر است؟

وزن کپسول به وزن خالی سیلندر و مقدار گاز داخل آن بستگی دارد. برای محاسبه مقدار گاز باقی‌مانده، باید وزن خالی یا TARE کپسول را از وزن فعلی آن کم کنید.

فشار گاز R134 در چیلر چقدر است؟

فشار R134a در چیلر عدد ثابتی نیست و به دمای تبخیر و کندانس، شرایط محیط، نوع دستگاه و بار حرارتی بستگی دارد. فشار باید با توجه به شرایط کاری سیستم و جدول فشار-دمای R134a بررسی شود.

آیا می‌توان هر سیستم برودتی را با گاز R134a شارژ کرد؟

خیر. فقط سیستم‌هایی باید با R134a شارژ شوند که توسط سازنده برای استفاده از این مبرد طراحی شده‌اند. جایگزین کردن مبرد بدون بررسی مشخصات فنی سیستم می‌تواند باعث آسیب و افت عملکرد شود.

هنگام خرید گاز R134a به چه چیزی توجه کنیم؟

برند و اصالت محصول، خلوص گاز، وزن خالص، سلامت کپسول و سازگاری مبرد با سیستم از مهم‌ترین مواردی هستند که باید قبل از خرید بررسی شوند.